Ambulans Çağrı ve Vaka Bildirim Süreci: Çağrıdan Hastane Teslimine

Ambulans çağırmak, çoğu insan için stresli bir an olabilir. Ancak bu sürecin arka planında sistematik ve denetlenebilir bir işleyiş bulunur. 2025 yılında yürürlüğe giren Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği, özel ambulans servislerinde çağrının alınmasından hastane teslimine kadar olan her adımı ayrıntılı biçimde düzenlemektedir. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı Bu yazıda, bir ambulans çağrısının nasıl başladığını, vakaya nasıl müdahale edildiğini ve kayıt sürecinin nasıl işlediğini adım adım açıklıyoruz.

1. Çağrının Yapılması (Madde 16)

Yönetmeliğin 16. maddesine göre ambulans çağrısı iki şekilde yapılabilir: [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

• Şahsen başvuru: Hasta veya hasta yakını, ambulans servisinin çağrı merkezine bizzat gelerek hizmet talep edebilir.
• İletişim araçlarıyla: Telefon, internet veya diğer iletişim kanalları üzerinden çağrı yapılabilir.

Nova Ambulans'a ulaşmak için 0216 339 00 39 numarasını 7/24 arayabilir veya iletişim sayfamız üzerinden talep oluşturabilirsiniz.

2. Çağrı Karşılayıcının Değerlendirmesi (Madde 17)

Çağrıyı alan çağrı karşılayıcı, yönetmeliğin 17. maddesi kapsamında şu adımları izler: [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

• Bilgi toplama: Arayanın kimlik bilgileri, hastanın durumu, bulunduğu konum ve özel notlar (merdiven kısıtlaması, kronik hastalık vb.) kaydedilir.
• Uygunluk değerlendirmesi: Çağrının ambulans servisinin hizmet kapsamına girip girmediği değerlendirilir.
• Ambulans türü belirleme: Hastanın durumuna göre acil yardım ambulansı, hasta nakil ambulansı veya yoğun bakım ambulansı uygun olarak belirlenir.

Kabul veya Ret

Çağrı servisin hizmet kapsamına uygunsa kabul edilir ve ambulans sevk edilir. Ancak çağrının reddedilmesi gereken durumlarda çağrı karşılayıcının önemli bir yükümlülüğü vardır: [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

• Ret halinde, çağrı karşılayıcı hastayı 112 Acil Çağrı Merkezi veya uygun bir sağlık kuruluşuna yönlendirmek zorundadır.
• Hasta, hiçbir koşulda bilgilendirilmeden bırakılamaz.
• Ret kararı ve yönlendirme bilgisi kayıt altına alınır.

3. SKKM'ye Vaka Bildirimi (Madde 17/2)

Çağrının kabul edilmesinin ardından çağrı karşılayıcı, vakayı ASOS (Ambulans Sağlık Otomasyon Sistemi) üzerinden SKKM'ye (Sağlık Komuta Kontrol Merkezi) bildirmekle yükümlüdür. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

Bu bildirim:

• Ambulansın sevk edildiği adres ve vaka bilgilerini içerir.
• SKKM'nin tüm özel ambulans hareketlerini koordine edebilmesine olanak tanır.
• Olası çakışma veya acil durum koordinasyonu için devlet ambulansları (112) ile eşzamanlı takip yapılabilmesini sağlar.

Vaka bildirimi yapmaksızın ambulans sevki, yönetmeliğe aykırıdır ve denetim sürecinde yaptırım konusu olabilir.

4. Ambulans Ekibinin Olay Yerine Ulaşması (Madde 18)

Vaka bildiriminin ardından ambulans ekibi olay yerine sevk edilir. Yönetmeliğin 18. maddesi kapsamında ekibin sorumlulukları şunlardır: [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

• Olay yeri güvenliğinin değerlendirilmesi: Ekip, önce kendi ve hastanın güvenliğini sağlar.
• Hastanın değerlendirilmesi: Vital bulgular kontrol edilir, hastanın durumuna uygun ilk müdahale yapılır.
• Stabilizasyon: Nakle uygun hale getirmek için gerekli tedbirler alınır.
• Danışman hekimle iletişim: Gerektiğinde danışman hekim ile telefon veya telsiz üzerinden görüşülür ve talimat alınır.

5. Ambulans Vaka Kayıt Formu (Ek-12)

Her vaka için Ek-12 Ambulans Vaka Kayıt Formu doldurulur. Yönetmeliğe göre bu form: [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

• Ambulanstaki mobil cihaz üzerinden dijital olarak veya fiziki form olarak doldurulur; fiziki doldurulması hâlinde taranarak 24 saat içinde ASOS'a iletilir.
• Hastanın kimlik bilgileri, vital bulguları, yapılan müdahaleler, kullanılan ilaç ve malzemeler, taşıma süreci ve teslim bilgilerini kapsar.
• Vakanın tamamlanmasının ardından 24 saat içinde ASOS'a kaydedilmelidir.
• SKKM tarafından onaylanması gerekir.

Bu kayıt sistemi, hem hasta güvenliğini hem de hizmetin denetlenebilirliğini sağlar. Eksik veya geç girilen kayıtlar denetim sürecinde sorun oluşturabilir.

6. Hasta Taşıma ve Hastaneye Teslim

Ambulans ekibi, hastayı olay yerinden en uygun sağlık kuruluşuna güvenle taşır. Bu süreçte: [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

• Hastanın durumu nakil boyunca sürekli izlenir.
• Hedef sağlık kuruluşuna önceden bilgi verilir.
• Hastane acil servisine teslim sırasında Ek-12 formundaki bilgiler hastane ekibiyle paylaşılır.
• Teslim işlemi, teslim alan sağlık personelinin kimlik bilgileri ve teslim saatiyle birlikte kayıt altına alınır.

Teslim sonrası ambulans ekibi, bir sonraki vakaya hazırlık için aracı kontrol eder ve dezenfeksiyon sürecini başlatır.

Sürecin Özet Akışı

Adım	Açıklama	Yönetmelik Maddesi
Çağrı	Şahsen veya iletişim araçlarıyla yapılır	Madde 16
Değerlendirme	Çağrı karşılayıcı durumu değerlendirir	Madde 17
Vaka Bildirimi	ASOS üzerinden SKKM'ye bildirilir	Madde 17/2
Sevk	Uygun ambulans olay yerine gönderilir	Madde 18
Müdahale	Ekip hastayı değerlendirir ve stabilize eder	Madde 18
Kayıt	Ek-12 formu mobil cihaz veya fiziki olarak doldurulur	Ek-12
Nakil ve Teslim	Hasta en uygun hastaneye taşınır ve teslim edilir	Madde 18
ASOS Kaydı	24 saat içinde ASOS'a girilir, SKKM onaylanır	Madde 17/2

Sıkça Sorulan Sorular

Özel ambulans çağrısı 112'den farklı mıdır?

Evet. 112, devletin acil sağlık hizmeti numarasıdır ve ücretsiz olarak aranır. Özel ambulans servisleri ise kendi çağrı merkezleri üzerinden hizmet verir. Ancak her iki durumda da vaka SKKM'ye bildirilmek zorundadır. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

Çağrım reddedilirse ne olur?

Yönetmeliğe göre çağrı reddedilse bile çağrı karşılayıcı sizi 112 Acil Çağrı Merkezi veya uygun bir sağlık kuruluşuna yönlendirmekle yükümlüdür. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı Bilgilendirilmeden bırakılmanız söz konusu değildir.

Ambulans ekibi olay yerine geldikten sonra hangi bilgileri kaydeder?

Ekip, Ek-12 Ambulans Vaka Kayıt Formu kapsamında hastanın kimlik bilgilerini, vital bulgularını, yapılan tüm müdahaleleri, kullanılan ilaç ve malzemeleri, nakil sürecini ve hastaneye teslim bilgilerini kayıt altına alır. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

Vaka kaydı ne kadar sürede sisteme girilmek zorundadır?

Vakanın tamamlanmasının ardından Ek-12 formunun 24 saat içinde ASOS'a kaydedilmesi ve SKKM tarafından onaylanması zorunludur. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı

SKKM nedir ve neden önemlidir?

SKKM (Sağlık Komuta Kontrol Merkezi), bir ildeki tüm ambulans hareketlerini — hem kamu hem de özel — koordine eden merkezdir. [1]Kaynak: Ambulanslar ve Acil Sağlık Araçları ile Ambulans Hizmetleri Yönetmeliği (RG-8/1/2025-32776) — T.C. Sağlık Bakanlığı Özel ambulans servisleri her vakayı SKKM'ye bildirmek zorundadır; bu sayede acil durum koordinasyonu sağlanır ve hizmetin denetlenebilirliği güvence altına alınır.

Ambulans çağırmadan önce ne bilmeliyim?

Çağrı sırasında şu bilgileri hazır bulundurmanız süreci hızlandırır: hastanın tam adresi, durumu ve şikâyetleri hakkında kısa bilgi, varsa kronik hastalık veya alerji bilgisi, bina/kat erişim detayları. Detaylı rehberimiz için Ambulans Beklerken Hasta Yakınları İçin Rehber yazımıza bakabilirsiniz.